Znak D-43 „Koniec obszaru zabudowanego” informuje o wyjeździe z obszaru zabudowanego. Po jego minięciu przestaje obowiązywać limit właściwy dla tego obszaru, a prędkość wynika z rodzaju drogi i innych ustawionych znaków. Zmieniają się także zasady zatrzymywania pojazdów przez nieumundurowanych policjantów.
Co oznacza znak D-43?
D-43 oznacza koniec obszaru zabudowanego, czyli miejsca oznaczonego wcześniej znakiem D-42. Nie jest to jednak równoznaczne z końcem miejscowości. Granica obszaru zabudowanego może przebiegać wcześniej albo później niż granica administracyjna miasta lub wsi.
Po minięciu D-43 kierowca stosuje przepisy dotyczące ruchu poza obszarem zabudowanym. Trzeba jednak sprawdzić inne znaki, ponieważ mogą one ustanawiać niższy albo wyższy limit prędkości. Sam znak nie oznacza automatycznie, że na każdej drodze wolno jechać z konkretną prędkością.
Jakie zasady zmieniają się po minięciu D-43?
Najbardziej odczuwalna zmiana dotyczy prędkości. W obszarze zabudowanym podstawowy limit wynosi 50 km/h przez całą dobę, o ile znak nie wskazuje inaczej. Za D-43 obowiązuje limit przewidziany dla danego rodzaju drogi, z uwzględnieniem znaków ograniczenia prędkości.
| Cecha | W obszarze zabudowanym | Poza obszarem zabudowanym za D-43 |
|---|---|---|
| Prędkość dopuszczalna | Zwykle 50 km/h, chyba że znaki wskazują inaczej | Zależna od rodzaju drogi i ustawionych znaków |
| Sygnał dźwiękowy | Można go użyć tylko w razie bezpośredniego niebezpieczeństwa | Można go używać zgodnie z ogólnymi zasadami, gdy ostrzega przed zagrożeniem |
| Nieumundurowany policjant | Może zatrzymać pojazd w związku z kontrolą | Co do zasady nie może zatrzymać pojazdu do kontroli |
Zmiana limitu nie następuje bezwarunkowo. Jeśli za znakiem D-43 znajduje się znak B-33, należy stosować wskazaną na nim prędkość. Kierowca powinien też uwzględnić ograniczenia wynikające z rodzaju drogi, warunków ruchu i przepisów ogólnych.
Poza obszarem zabudowanym nie obowiązują niektóre zakazy charakterystyczne dla terenu zabudowanego, między innymi ograniczenie używania sygnału dźwiękowego do sytuacji bezpośredniego zagrożenia. Nie oznacza to jednak swobody w korzystaniu z klaksonu. Sygnału wolno używać wyłącznie zgodnie z jego ostrzegawczym przeznaczeniem.
Czy policja może zatrzymać kierowcę za znakiem D-43?
Tak, ale znaczenie ma to, czy funkcjonariusz jest umundurowany. Zasady wynikają z ustawy Prawo o ruchu drogowym i dotyczą sposobu wykonywania kontroli drogowej.
Najważniejsze reguły są następujące:
- Umundurowany policjant może zatrzymać pojazd zarówno w obszarze zabudowanym, jak i poza nim.
- Nieumundurowany policjant może zatrzymać pojazd do kontroli tylko w obszarze zabudowanym.
- Za znakiem D-43 kierowca co do zasady nie ma obowiązku zatrzymywać się na polecenie osoby podającej się za nieumundurowanego funkcjonariusza.
- W razie wątpliwości dotyczących tożsamości osoby zatrzymującej można skontaktować się z numerem 112 i potwierdzić, czy policja prowadzi w tym miejscu czynności.
Nie należy jednak gwałtownie przyspieszać ani wykonywać manewrów, które mogłyby stworzyć zagrożenie. Najbezpieczniej zwolnić, zatrzymać się w widocznym i bezpiecznym miejscu oraz zweryfikować sytuację przez numer 112. Umundurowany policjant powinien podać swoje dane i podstawę kontroli, a funkcjonariusz nieumundurowany powinien okazać legitymację służbową w sposób umożliwiający odczytanie danych.
O czym pamiętać po minięciu znaku D-43?
D-43 jest sygnałem zmiany zasad, a nie zachętą do natychmiastowego przyspieszenia. Przed zwiększeniem prędkości trzeba sprawdzić oznakowanie i dostosować jazdę do drogi oraz warunków. Od 2 marca 2026 r. przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h poza obszarem zabudowanym może skutkować zatrzymaniem prawa jazdy na trzy miesiące, na zasadach określonych w nowych przepisach. Dlatego za znakiem D-43 nadal potrzebna jest szczególna ostrożność.
