Art. 97 k.w. nie określa jednej, stałej kwoty mandatu. To przepis „worek”, stosowany przy różnych naruszeniach bezpieczeństwa lub porządku ruchu na drogach publicznych. Grzywna może wynieść od 50 zł do ustawowego maksimum 3000 zł, ale w typowych sprawach jej wysokość wynika z taryfikatora mandatów.
Czym jest art. 97 k.w.?
Art. 97 Kodeksu wykroczeń obejmuje naruszenia przepisów dotyczących bezpieczeństwa i porządku ruchu, które nie zostały opisane w innym, bardziej szczegółowym przepisie. Nie jest więc jednym konkretnym wykroczeniem, takim jak przekroczenie prędkości. Stanowi podstawę prawną dla wielu różnych zachowań.
Zgodnie z tym przepisem sprawcy może grozić grzywna do 3000 zł albo nagana. Nie oznacza to jednak, że każdy mandat wystawiony na podstawie art. 97 k.w. wynosi kilka tysięcy złotych. Maksymalna kwota jest granicą ustawową, a przy zwykłym postępowaniu mandatowym zastosowanie ma przede wszystkim taryfikator przypisujący konkretne kwoty określonym naruszeniom.
Za co policja może wystawić mandat z art. 97 k.w.?
Przepis często łączy się z art. 66 Prawa o ruchu drogowym. Ten artykuł wymaga, aby pojazd był zbudowany, wyposażony i utrzymany w taki sposób, żeby nie zagrażał osobom znajdującym się w pojeździe ani innym uczestnikom ruchu.
Dlatego podstawą interwencji może być na przykład nieodśnieżony samochód. Śnieg lub lód na pojeździe może ograniczać widoczność, zasłaniać światła albo tablice rejestracyjne, a także spaść na jadący za nim samochód. W praktyce art. 97 k.w. może dotyczyć między innymi takich sytuacji:
- jazdy z nieodśnieżonym dachem, szybami lub pokrywą silnika;
- poruszania się z zasłoniętymi światłami albo urządzeniami sygnalizacyjnymi;
- jazdy z nieczytelnymi lub zakrytymi tablicami rejestracyjnymi;
- przewożenia ładunku w sposób zasłaniający światła, tablice lub znaki pojazdu;
- zatrzymania albo postoju w warunkach utrudniających ruch lub ograniczających widoczność.
Znaczenie ma skala naruszenia i stwarzane zagrożenie. Inaczej może zostać oceniony lekko zaśnieżony pojazd, a inaczej samochód ciężarowy, z którego dachu spadają bryły lodu, albo auto z oczyszczonym jedynie małym fragmentem przedniej szyby.
Art. 97 k.w. – jaki mandat grozi?
Nie da się podać jednej kwoty bez wskazania konkretnego zachowania. Taryfikator obejmuje wiele naruszeń kwalifikowanych właśnie z art. 97 k.w. Poniższe przykłady pokazują, jak szeroki jest zakres możliwych kar:
| Wykroczenie | Orientacyjna wysokość mandatu |
|---|---|
| Zakrywanie tablic rejestracyjnych | 500 zł |
| Zakrywanie świateł lub urządzeń sygnalizacyjnych | 300 zł |
| Umieszczenie ładunku w sposób zasłaniający światła | 200 zł |
| Umieszczenie ładunku w sposób zasłaniający tablice rejestracyjne | 100 zł |
| Zatrzymanie lub postój utrudniający ruch albo niewidoczny z odpowiedniej odległości | 100–300 zł |
| Niezachowanie minimalnego odstępu na autostradzie lub drodze ekspresowej | 300–500 zł |
Kwoty w taryfikatorze mogą się zmieniać, dlatego przy ocenie konkretnego mandatu trzeba sprawdzić aktualne brzmienie przepisów. Samo powołanie art. 97 k.w. nie przesądza jeszcze, czy kara wyniesie 50, 100, 500 czy 3000 zł.
Przy odśnieżaniu samochodu trzeba też zwrócić uwagę na sposób wykonywania tej czynności. Pozostawienie pracującego silnika podczas postoju na obszarze zabudowanym może skutkować mandatem w wysokości 100 zł, a oddalenie się od takiego pojazdu – 50 zł. W przypadku nadmiernego hałasu lub emisji spalin kara może być wyższa.
Co się dzieje po odmowie przyjęcia mandatu?
Kierowca ma prawo odmówić przyjęcia mandatu. Funkcjonariusz powinien poinformować go o wysokości grzywny, opisie zarzucanego czynu, podstawie prawnej oraz skutkach odmowy. W takim przypadku sprawa trafia do sądu, który ocenia dowody i rozstrzyga, czy doszło do wykroczenia.
Odmowa przyjęcia mandatu nie gwarantuje niższej kary. W postępowaniu sądowym grzywna może być wyższa niż kwota proponowana przez policjanta, a jej maksymalny poziom może wynieść do 5000 zł. Sąd może także obciążyć obwinionego kosztami postępowania.
Jeżeli mandat został przyjęty, jego podważenie jest możliwe tylko w określonych przypadkach przewidzianych prawem. Samo przekonanie, że kara była zbyt wysoka, zwykle nie wystarcza do uchylenia prawomocnego mandatu.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W razie sporu dotyczącego konkretnego mandatu warto przeanalizować jego treść oraz aktualne przepisy z prawnikiem.
