Strona główna  /  Bezpieczeństwo  /  Gaśnica śniegowa – co gasi i jak jej używać?

Gaśnica

Gaśnica śniegowa – co gasi i jak jej używać?

Bezpieczeństwo

Gaśnica śniegowa, czyli gaśnica CO₂, służy przede wszystkim do gaszenia cieczy palnych, czyli pożarów klasy B, oraz urządzeń elektrycznych pod napięciem. Nie pozostawia proszku, piany ani wilgotnego osadu, dlatego sprawdza się w serwerowniach, biurach, laboratoriach i przy aparaturze elektrycznej. Nie jest jednak gaśnicą uniwersalną – nie nadaje się do pożarów drewna, papieru i innych materiałów stałych.

Co gasi gaśnica śniegowa?

W jej zbiorniku znajduje się skroplony dwutlenek węgla. Po uruchomieniu CO₂ gwałtownie się rozpręża, częściowo tworząc drobne kryształki suchego lodu przypominające śnieg. Gaz ogranicza dostęp tlenu do płomienia i jednocześnie obniża temperaturę strefy pożaru.

Dwutlenek węgla nie przewodzi prądu i po użyciu nie zostawia typowych zanieczyszczeń. To ważna przewaga nad gaśnicą proszkową, której środek może wniknąć do komputerów, serwerów, rozdzielnic i precyzyjnej aparatury.

Gaśnica śniegowa a klasy pożarów

O zastosowaniu konkretnego modelu decydują oznaczenia na etykiecie oraz instrukcja producenta. Typowa gaśnica CO₂ jest przeznaczona do pożarów cieczy palnych i urządzeń elektrycznych. Jej zakres nie obejmuje wszystkich klas pożaru:

Klasa pożaru Co się pali? Czy gaśnica śniegowa się nadaje?
A Drewno, papier, tkaniny, część tworzyw Nie
B Benzyna, oleje, alkohole, farby, rozpuszczalniki Tak, jeśli model ma odpowiednie oznaczenie
C Gazy palne, na przykład propan i butan Nie traktuj jako standardowego zastosowania bez potwierdzenia na etykiecie
D Metale palne, na przykład magnez i sód Nie
F Oleje i tłuszcze kuchenne Nie
Elektryczne Urządzenia i instalacje pod napięciem Tak, zgodnie z oznaczeniem modelu

Najważniejsze ograniczenie dotyczy klasy A. CO₂ szybko rozprasza się po ugaszeniu płomienia, dlatego nie odbiera skutecznie ciepła żarzącym się materiałom. Drewno, papier lub tekstylia mogą ponownie się zapalić. Do takich pożarów potrzebny jest środek przeznaczony do klasy A.

Gaśnicy śniegowej nie używaj także do płonącego oleju lub tłuszczu kuchennego. Strumień pod ciśnieniem może rozchlapać gorącą ciecz i rozszerzyć pożar. W tym przypadku stosuje się gaśnicę klasy F albo koc gaśniczy.

Gaśnica śniegowa czy proszkowa?

Wybór zależy od tego, co ma zostać ochronione. Gaśnica proszkowa obejmuje zwykle szerszy zakres pożarów, ale po użyciu pozostawia trudny do usunięcia proszek. Gaśnica CO₂ ma węższe zastosowanie, za to ogranicza szkody wtórne przy elektronice i dokumentach.

Cecha Gaśnica śniegowa CO₂ Gaśnica proszkowa
Elektronika Dobrze nadaje się do urządzeń pod napięciem, zgodnie z oznaczeniem Może zabrudzić i uszkodzić sprzęt
Pozostałości po użyciu Brak typowego osadu Pozostaje proszek wymagający dokładnego usunięcia
Zakres zastosowania Głównie klasa B i urządzenia elektryczne Zwykle szerszy, zależny od oznaczenia ABC lub innego wariantu
Typowe miejsce użycia Serwerownia, biuro, laboratorium, rozdzielnia Garaż, warsztat, magazyn, ogólna ochrona budynku
Ograniczenie Nie gasi skutecznie materiałów stałych klasy A Pył może zniszczyć elektronikę i dokumenty

W serwerowni, laboratorium lub biurze z drogim sprzętem CO₂ zwykle lepiej chroni mienie przed skutkami samego gaszenia. Nie oznacza to, że zastąpi wszystkie inne gaśnice. W mieszkaniu, garażu albo warsztacie, gdzie występuje ryzyko pożaru mebli, papieru czy materiałów stałych, gaśnica proszkowa może zapewniać szerszą ochronę.

Jak bezpiecznie używać gaśnicy śniegowej?

Najpierw oceń, czy pożar jest mały i czy masz drogę odwrotu. Jeżeli ogień szybko się rozprzestrzenia, pojawia się dużo dymu albo nie znasz rodzaju palącego się materiału, opuść pomieszczenie, ostrzeż innych i wezwij straż pożarną. Przy urządzeniu elektrycznym, jeśli można to zrobić bez ryzyka, odłącz zasilanie, ale nie opóźniaj ewakuacji.

Podstawowa obsługa wygląda następująco:

  1. Wyjmij gaśnicę z uchwytu i usuń zawleczkę lub zabezpieczenie.
  2. Skieruj prądownicę na podstawę płomieni, zachowując odległość wskazaną w instrukcji producenta.
  3. Naciśnij dźwignię zaworu i prowadź strumień na źródło ognia, nie na sam wierzch płomieni.
  4. Po ustąpieniu płomieni obserwuj miejsce pożaru i przerwij gaszenie dopiero wtedy, gdy jest to bezpieczne.

Nie dotykaj metalowych elementów dyszy ani miejsca, z którego wydobywa się CO₂. Strumień ma bardzo niską temperaturę, dlatego może spowodować odmrożenia. Używaj fabrycznego uchwytu lub prądownicy izolującej dłoń od zimnego elementu. Nie kieruj środka gaśniczego na ludzi.

W małym, zamkniętym i niewentylowanym pomieszczeniu CO₂ może obniżyć stężenie tlenu. Po użyciu gaśnicy natychmiast opuść taką przestrzeń i nie wracaj do niej bez przewietrzenia. Dotyczy to także niewielkich serwerowni, schowków i kabin technicznych.

Przed użyciem sprawdź oznaczenia konkretnego modelu. Dopuszczenie do gaszenia urządzeń elektrycznych może obejmować określone napięcie, a nie każdą instalację. Przy wysokich napięciach i rozbudowanych instalacjach nie podejmuj samodzielnej akcji, jeśli nie masz przeszkolenia.

Jak sprawdza się i serwisuje gaśnicę CO₂?

Gaśnica śniegowa zwykle nie ma manometru, dlatego jej napełnienia nie ocenia się na podstawie wskazówki. Podstawową metodą kontroli jest ważenie i porównanie wyniku z masą podaną na oznaczeniu urządzenia. Trzeba też sprawdzić stan butli, zaworu, prądownicy, węża i plomby.

Przeglądy wykonuje uprawniony serwis, zgodnie z wymaganiami dla danego obiektu, dokumentacją producenta i obowiązującymi przepisami. Butle ciśnieniowe podlegają także okresowym badaniom ciśnieniowym, często określanym jako hydrotest. Po każdym użyciu, również częściowym, gaśnicę należy przekazać do serwisu w celu kontroli i ponownego napełnienia.

Gaśnice przenośne są projektowane zgodnie z wymaganiami normy PN-EN 3. W obiektach, w których wymagane są odpowiednie dopuszczenia, należy sprawdzić oznaczenia i dokumentację konkretnego urządzenia, w tym informacje dotyczące CNBOP-PIB.

Gaśnica śniegowa jest dobrym wyborem do elektroniki i cieczy palnych, ale nie do drewna, papieru ani innych pożarów klasy A. Traktuj ją jako specjalistyczne uzupełnienie ochrony przeciwpożarowej, a nie jedyną gaśnicę w domu.

Redakcja swoimidrogami.pl

Jesteśmy zespołem, który z pasją odkrywa świat motoryzacji, transportu i zakupów. Chcemy dzielić się z Wami naszą wiedzą, upraszczając nawet najbardziej zawiłe tematy.

Może Cię również zainteresować

Potrzebujesz więcej informacji?